Paylaş:

adet-duzensizligi-2

Adet Düzensizliği nedir?

Adet kanamaları, yumurta hücrelerinin yenilenme çalışmaları olarak her ayın belli dönemlerinde kanama ile birlikte vücut dışına atılması işlemidir. Adet kanamaları genel olarak 4 ila 7 gün arasında tamamlanan bir dönemdir. Bu süre zarfında bazı kadınlarda daha uzun ya da daha kısa sürebilir. Bu döngünün düzensiz olduğunu veya bir sağlık sorununun olduğunun göstergesi değildir. Ancak düzenli kanamaların süresinde veya miktarında ciddi bir değişiklik söz konusu ise bu durum adet düzensizliğidir ve giderek seyrekleşen, kesilen veya artış gösteren kanamalar bir sağlık sorunun habercisi olabilir.

Bir kadın ortalama olarak 1 yıl boyunca 11-13 defa adet dönemi yaşar ve bu sayıya yakın olan değerlerin normal olduğu kabul edilir. Bu nedenle adet düzensizliği, kişinin adet dönemlerinin değerlendirilmesi ile belirlenir. 

Adet düzensizlikleri, ilk adet yılları ile menopozla birlikte görülen normal bir durumdur. Çünkü ergenliğe geçiş sürecinde baskılanmaya başlayan hormonlar ilk zamanlarda adaptasyon sıkıntısı yaşayabilir ve vücut sistemini oturtana kadar düzensizliğin yaşanması normaldir. Yine aynı şekilde menopoz dönemi ile doğurganlık çağını kapatan vücut, hormonal değişim sürecine girdiği için adet düzensizlikleri ile başlayan ve giderek azalan kanamaların, tamamen kesilmesiyle sonuçlanan evredir. Bu nedenle bu dönemlerde yaşanan adet düzensizlikleri doğal bir sürecin ürünüdür.

Adet düzensizliği neden olur?

Beslenme: Aşırı kilo veya zayıflama durumu, düzensiz beslenme, diyet programları gibi faktörler metabolizmayı etkilemektedir. Bu nedenden dolayı, adet düzensizlikleri yaşanabilir.

Stres: Başlıca sosyo-ekonomik ve yaşam tarzına bağlı olarak ortaya çıkabilen stres hali, özellikle insan sağlığını birinci dereceden etkileyen en tehlikeli faktördür. Kişinin hayatını etkileyebilecek düzeyde gelişen olaylar, yoğun stresi açığa çıkarır. Bu durum karşısında da adet düzensizlikleri görülebilmektedir.

Doğum kontrol hapları: Doğum kontrol hapları içerdiği östrojen ve progesteron hormonları nedeni ile adet düzensizliklerini yaşanabilir. Bu haplar yumurtlamayı engelleyen hormon değerlerini içerir. Bu sayede istenmeyen gebelik kontrol altında tutulmuş olur. Ancak doğum kontrol haplarının kullanılması veya kullanımının bırakılması sonucu adet düzensizliğine neden olabilir.

Endometriozis: Rahmin iç dokusu yani endometrium, her ay yenilemeye girer ve bazı doku kalıntıları bırakır. Adet dönemlerinde endometrial doku kalıntıları ile adet kanamalarıyla beraber vücuttan atılır. Ancak endometriumun rahim dışında oluşum göstermesi sonucunda, endometriozis yani kisttik oluşuma sebebiyet verir. Bu doku yumurtalık, sindirim sistemi, rektum ve rahim arasındaki bölge, bağırsak, fallop tüpleri ve bölgedeki diğer organlar üzerinde gelişim gösterebilir. Endometriozis belirtileri adet düzensizliği ile birlikte, kramplara, cinsel ilişki esnasında ağrılara, adet dönemi öncesinde ve sonrasında ağrılara neden olmaktadır.

Prematüre yumurtalık yetmezliği: Bu durum özellikle 40 yaşının altında, yumurtalıkların işlevini tam anlamı ile yerine getiremediği kadınlarda görülmektedir. Düzensiz adet kanamaları ve hiç adet görmeme durumuna neden olabilir. Bu durum genetik bir rahatsızlığın sonucunda veya kemoterapi ve radyasyon tedavisi nedeni ile ortaya çıkabilir.

İltihaplı pelvik hastalık: Kadın üreme sistemine etkileyen iltihaplı pelvik, bakteriyel bir enfeksiyon şeklidir. Cinsel yolla bulaşan bakteriler, vajina ile birlikte rahim ve üst genital sistemini etkileyebilir. Ayrıca bu bakteriler, düşük ile sonuçlanan gebeliklerde ve kürtaj operasyonlarında üreme organlarına yayılma eğilimi gösterirler. Başlıca belirtileri arasında adet düzensizlikleri, yoğun vajinal akıntı, genital bölgede kötü koku, alt karın bölgesinde ağrı, ateş, bulantı, kusma ve ishaldir.

Polikistik yumurtalık: Polikistik over sendromu, yumurtalıkların daha fazla androjen hormonunu salgılamasına neden olur. Bu nedenle içi sıvı dolu kesecik anlamına gelen bu hastalık kisttik oluşum sergiler. Androjen hormon değerlerinin artması, yumurtalık gelişimini ve ovulasyon dönemini de engeller. Bu nedenle adet düzensizliklerinin yaşanması, ilk belirtiler arasında yer alır. 

adet-duzensizligi

Adet düzensizliğine yol açan diğer nedenler

  • Hızlı kilo alma veya kilo verme
  • Obezite
  • Ağır egzersiz programı
  • Endometrial hiperplazi (rahim astarının kalınlaşması)
  • Rahim kanseri
  • Tiroit sorunları
  • Diyabet
  • Karaciğer sirozu
  • Sistemik lupus
  • Östrojen desteği
  • Kan inceltici ilaçlar
  • Steroidler
  • Antidepresan kullanımı
  • Hormonal dengesizlik
  • Gebelikte meydana gelen komplikasyonlar (düşük veya dış gebelik)

Cerrahi operasyonlar ve narkoz adet gecikmesine neden olur mu?

Operasyon sırasında kanın pıhtılaşması için kullanılan ilaçlar, bir iki günlük adet gecikmelerine neden olabilir. Fakat bu tarz ilaçların yanı sıra narkozunda, uzun süreli bir adet gecikmesine veya adet düzensizliğine neden olduğu belirtilmemiştir. Ancak operasyonun yarattığı stres faktörü, hormonları etkileyerek adet gecikmelerine neden olabilir. Kısacası, ameliyatın ardından 1 veya 2 ay adet gecikmesi yaşanabilirken, bu süreyi geçen kişilerde adet düzensizliğinin araştırılması gerekir.

Hangi durumlar adet düzenliğinin bir işaretidir?

  • 21 günden daha kısa veya 35 günden daha uzun aralıklarda meydana gelen kanamalar
  • Arka arkaya 3 veya daha uzun bir dönem adet görememe
  • Normal adet kanamalarının azalması ya da artması
  • Adet dönemleri haricindeki günlerde ara ara kanamaların olması
  • 1 haftadan fazla süren adet dönemleri ile beraber, ağrı, kramp, kusma
  • Cinsel birlikteliğin ardından kanamaların olması
  • Menopoz döneminden sonra meydana gelen kanamalar

Adet düzensizliği nasıl saptanabilir?

  • Adet dönemlerinizi takip edin.
  • Kanamaların başlangıç ve bitiş tarihini kaydedin.
  • Adet döneminde kullanılan ped veya tampon sayısını kaydedin.
  • Cinsel ilişkinin ardından bir kanamanın meydana gelip gelmediğini kontrol edin.
  • Normal adet düzenizin dışında meydana gelen durumları kaydedin.

Bu bilgiler doğrultusunda, bir sonraki adet kanamalarınızda meydana gelen durumları daha net bir şekilde anlayabilirsiniz.

Adet kanamalarının miktarının normalden daha az olması, her zaman patolojik bir durum yaratmaz. Doğum kontrol hapı ve buna benzer ilaç kullanımına bağlı olarak adet kanamalarını miktarı ve süresi değişebilir. Bazı hormon tedavilerinin de adet kanamalarını etkilemesi normaldir. Ancak adet dönemlerinde aşırı kanama, ağrı ve kramp durumu söz konusu ise, mutlaka uzman bir doktora danışmanız önerilmektedir.

Paylaş:
Siz Yorumlayın Doktorumuz Cevaplasın
Benzer Yazılar