Paylaş:

Döllenme dişi hücre ile erkek hücrenin birleşmesi ile meydana gelmektedir. Dişi eşey hücresi olan yumurta, erkek eşey hücresi olan spermle döllenir veya partenogenetik olarak uyarılır. Dişi eşey hücresi yumurta, spermleri kendine çekmek için bazı özel kimyasallar salgılamaktadır. Yumurtanın mukopolisakkrit dış bölümünde oluşan bu kimyasala fertilizin adı verilir ve her yumurta hücresi de, kendi türüne uygun fertilizin maddesi salgılamaktadır. Döllenme olması için, genellikle yumurtlamadan sonraki 36 saat içinde korumasız cinsel ilişki yaşanması gerekir. Korumasız cinsel ilişki ile vajinaya dolan spermlerden milyonlarcası yer çekiminin de etkisiyle kadının vajinasından akar giderken, yine milyonlarcasının da ölmesine rağmen, her korumasız cinsel ilişki sonucu boşalmada yaklaşık 2000 sperm vajinaya olan gezintisini başarıyla tamamlar. İşte bu yaklaşık 2000 spermden birisi de yumurtayı döller.

Döllenme işlemi, cinsel birleşmeden yaklaşık bir saat sonra fallop tüplerinin üst kısmında gerçekleşmektedir. Bunu takip eden bir kaç günün sonunda hücre her 12 – 15 saatte bir bölünerek fallop tüplerden döl yatağına doğru ilerler. Bu şekilde rahme ulaştığında yaklaşık 100 hücreden oluşmakta ve rahim duvarının yumuşak süngerimsi yüzeyine yerleşmektedir. İşte tam da bu anda hamilelik gerçekleşmiş olur. 

Hamilelik nasıl gerçekleşir?

Hamilelik, kadının yumurta hücresi ile erkeğin sperm hücresinin anne rahminde birleşmesi, döllenmesi ile gerçekleşmektedir. Anne adayının adet döngüsüne göre her ay yumurtalıklarından bir yumurta hücresi salınır, bu yumurta hücresi zaman içinde olgunlaşır ve tüplerin içerisine yerleşir. O ay içinde olgunlaşan bu yumurta hücresi sperm ile birleşmezse adet kanaması ile vücut dışına atılır. Ancak korumasız cinsel ilişki sebebiyle yumurta hücresi ve sperm hücresi buluşmuşsa döllenerek rahim yatağına doğru yol alır. İşte yukarıda anlatıldığı gibi hamileliğin gerçekleşebilmesi için kadının yumurtlama günleri takip edilmeli, o günler içinde korumasız cinsel ilişkiye girilmelidir. Zira hamile kalmaya en uygun dönemler bu yumurtalama dönemleridir.

Döllenme hangi aşamalardan oluşur?

  • Aşama: Döllenme 

Kadının yumurta hücresi ve erkeğin sperm hücresi birleşir ve 23 tanesi spermden, 23’ü de yumurtadan gelen 46 kromozomlu yeni bir hücre oluşur.

  • Aşama: Hücre bölünmesi

Sperm ve yumurta hücrelerinin birleşmesiyle oluşan yeni hücre hemen ikiye bölünür ve fallop tüpün aşağısına doğru hareket etmeye başlar. Blastomer denilen hücreler her bir bölünmede daha da küçülerek bölünmeye devam eder.

  • Aşama: Rahme ulaşma

Döllenme gerçekleştikten 60 saat sonra, hücre topluluğu ya da morula 8 – 16 blastomer içerir bir şekilde rahme ulaşır.

  • Aşama: Rahme yerleşme

Blastosist adı verilen bu döllenmiş yumurtadan oluşan embriyo, 100 den fazla hücreden oluşmakta ve rahim duvarında bir oyuk açarak yerleşmektedir. Embriyonun yerleşme süreci çok hafif kanamaya, lekelenmeye yol açabilir ve hatta kadınlar bu lekelenmeyi adet kanı ile karıştırabilir. Ancak bu kan çok az bir miktardadır ve devamlı değildir. Bu lekelenmeye halk arasında tutunma kanaması adı da verilebilir. 

  • Aşama: Hamile kalmak

Rahimde embriyonun yerleştiği alanda hücrelerin dış yüzeyi anne adayının kan dolaşımından beslenme sağlar ve dış yüzeyin bu kısmı plasentanın içinde gelişir. İşte bu süreçte bebeğin cinsiyeti söz konusu olur. Bebeklerin cinsiyetini babadan gelen kromozomlar belirlemektedir ve bu da döllenme aşamasında belli olur. Bu bakımdan aslında hamilelik oluştuğu anda bebeğin cinsiyeti de bellidir. Ancak bunun doktoralar tarafından tespit edilebilmesi için gebeliğin en az 12 – 13 haftalık olması gerekirken, genellikle 20. hafta civarında bebeğin cinsiyetini net olarak söylemek mümkün olur. Bebeklerin cinsiyeti döllenme anında anneden ve babadan cinsiyet belirleyici birer X veya Y kromozomu ile belirlenmektedir. Şöyle ki; kadınlarda sadece X kromozomu varken, erkeklerde hem X hem de Y kromozomları bulunmaktadır. Bu şekilde eğer erkeğin verdiği spermin cinsiyet hücresi X ise bebek kız, Y ise bebek erkek olmaktadır.

Döllenme kaç günde gerçekleşir?

Korumasız cinsel ilişki ile kadının tüplerine ulaşan sperm hücreleri cinsel ilişkiden yaklaşık 1 – 2 saat sonrasında yumurta hücresini döllemeye başlar. Yumurtadan gelen 23 tane, spermden gelen 23 tane kromozom ile toplamda 46 kromozomlu yeni bir hücre oluşur. Oluşan bu yeni hücre bölünerek hemen fallop tüplerine doğru gider. Blastomer adlı bu hücreler, her bölündüklerinde daha da küçülürler. Bu şekilde hücrenin rahim içine ulaşabilmesi 5 – 7 gün kadar sürer.  Blastosist adlı bu hücre topluluğu, rahim duvarında kendine bir oyuk açar ve yerleşemeye hazırlanır. Bu bağlamda oluşan embriyonun rahme yerleşip gebeliğin gerçekleşme süreci kadının beklenen adet kanamasından 5 gün önce tamamlanmış olur. 

Döllenmenin gerçekleştiği nasıl anlaşılır?

Döllenmenin gerçekleştiği kadında yaşanan bazı değişimler ve birtakım belirtiler ile kolayca tespit edilebilir. Gebeliğin ilk 1 -2 haftası içinde anne adayının kanında henüz HCG değerleri yükselmemiş ve dolayısıyla da gebelik testi ile sonuç almak zor olabilir. Ayrıca gebeliğin bu aşamasında herhangi bir belirti de görülmez. Ancak hamilelik oluştuktan sonra ilk belirtiler, kanda HCG değerlerinin yükselmeye başladığı 3. ve 4. haftadan sonra başlar. Gebelikte 4. haftaya gelindiğinde östrojen ve progesteron hormonlarının artışına bağlı olarak kadın pek çok değişimden ve sağlık sorunundan yakınabilir. Gebeliğin ilk dönemlerinde genellikle aşağıda sıralanan belirtiler yaşanır.

  • Vücut ısısında artış

Döllenen yumurtanın rahme yerleşebilmesi için vücudun belli bir oranda ısınması gerekir ve bundan dolayı da anne adayının vücudunun ısı değerleri her gün artar.

  • Alt karın bölgesinde ağrı

Kadınların pek çoğu, yumurtlamanın gerçekleştiği süreçte birtakım ağrı ve kramplar hisseder. Döllenen yumurta rahim yolunda zaman zaman biraz kramplar hissedilmesine neden olabilir.

  • Bulantı, halsizlik ve yorgunluk

Anne adaylarının gebeliğin ilk günlerinde en sık olarak yaşadığı sorunlar arasında; mide bulantısı, uyku hali, yorgunluk ve bitkinlik gibi şikayetler gelmektedir. Çünkü döllenen yumurtanın tutunması vücutta bu tür değişikliklere sebep olabilir.

  • Servikal akıntı

Anne adayının vücudunda gebelik hormonlarının artışı, rahim ağzı sıvısında da belirgin bir artışa ve değişikliğe sebep olmaktadır. Özellikle döllenme ve tutunma dönemlerinde servikal akıntı, normalden daha koyu ve beyaz renkte olabilir.

Döllenme cinsel ilişkiden kaç gün sonra belli olur?

Korumasız cinsel ilişki yaşayan bir kadında ilişkiden yaklaşık 36 saat sonra döllenme yaşanır. Bu bağlamda gebelik isteniyorsa, önemli olan döllenmeye uygun zamanlarda cinsel birliktelik yaşanmasıdır. Zira kadının yumurtlama dönemi dışındaki zamanlarda gebe kalma olasılığı çok düşüktür. Eğer kadının yumurtalama dönemlerinde korumasız ilişkiye girilmişse, kadının yumurtlama konusunda erkeğin de sperm hücrelerinde herhangi bir sorun yoksa ortalama 1 buçuk gün sonra döllenme sürecine girilmektedir. Döllenmenin gerçekleşmiş olması da kadının beklenen adet kanamasının gecikmesine bağlı olarak belirlenmektedir. Yani düzenli olarak adet gören bir kadın, korumasız cinsel ilişki yaşadıysa ve beklenen adet kanaması yaklaşık 5 gün geciktiyse kanda yapılan gebelik testi ile döllenme tespiti yapılabilir. Döllenmenin gerçekleşip gerçekleşmediği en net olarak kanda yapılan gebelik testi tespit edilebilir. Adet kanamasının 10 gün kadar gecikmesi sonucunda ise idrarda yapılan gebelik testi ile gebelik tespiti yapılabilir. 

Paylaş:
Siz Yorumlayın Doktorumuz Cevaplasın
Benzer Yazılar