Polikistik Over Sendromu (PCOS): Belirtileri, Nedenleri ve Tedavisi

Paylaş:

 

Polikistik Over Sendromu (PCOS), kadınların hormon seviyelerini etkileyen bir sorundur.

PCOS’lu kadınlar normalden daha yüksek miktarlarda erkek hormonu üretirler. Bu hormon dengesizliği menstrüel süreleri atlamasına neden olur ve hamile kalmalarını da zorlaştırır.

PCOS aynı zamanda yüz ve vücutta kıllanmaya ve saçların dökülmesine neden olur. Diyabet ve kalp hastalığı gibi uzun vadeli sağlık sorunlarına da katkıda bulunabilir.

Doğum kontrol hapları ve diyabet ilaçları hormon dengesizliğini gidermeye ve semptomları iyileştirmeye yardımcı olabilir.

pcos

Polikistik Over Sendromu (PCOS) Nedir?

PCOS, doğurganlık dönemi olan 15 ila 44 yaş arasındaki kadınları etkileyen hormonlarla ilgili bir sorundur. Bu yaş grubundaki kadınların % 27’sinde PCOS var.

PCOS kadının yumurtalıklarını, menstruasyon döngüsünü düzenleyen hormonlar olan östrojen ve progesteron üreten üreme organlarını etkiler. Yumurtalıklar androjenler olarak adlandırılan az miktarda erkek hormonu da üretir. Yumurtalıklarda her ay bir yumurta salınmasına yumurtlama denir.

 

Folikül stimüle edici hormon (FSH) ve lüteinizan hormon (LH) ise ovulasyonu kontrol eder. FSH, yumurta üretimi için yumurtalığı uyarır ve daha sonra LH olgun bir yumurta çıkarmak için yumurtalığı  tetikler.

 

Polikistik over bir sendromdur ve hem yumurtalıkları hem de yumurtlamayı etkiler. Üç temel özelliği şunlardır:

 

Yumurtalıklarda kistit oluşum

Erkek hormonlarında artış

Düzensiz ya da atlanan regl dönemleri

 

Polikistik over sendromunda yumurtalıkların içinde küçük, sıvı dolu keseler gelişir. “Polikistik” kelimesi “çok kist” anlamına gelir. Bu gelişen keseler folliküller olup, her biri olgunlaşmamış bir yumurta içerir. Yumurtalar asla yumurtlamayı tetikleyecek kadar olgunlaşmazlar.

 

Ovülasyon eksikliği; östrojen, progesteron, FSH ve LH düzeylerini değiştirir. Östrojen ve progesteron seviyeleri normalden düşüktür, androjen seviyeleri normalden daha yüksektir. Ekstra üretilen erkek hormonları menstruasyon döngüsünü bozarak, regli etkiler.

polikistik

Polikistik Over Sendromu Belirtileri Nelerdir?

Doktorlar PCOS’un nedeninin tam olarak ne olduğunu belirlemiş değiller. Yükselen erkek hormonu seviyelerinin yumurtalıkların hormon üretmesini ve normal olarak yumurta yapmasını önlediği düşünülmektedir.

Genler, insülin direnci ve inflamasyonun hepsi aşırı androjen üretimiyle bağlantılıdır.

– Genler:

Yapılan tüm araştırmalarda polikistik over sendromunun aileler tarafından genlerle taşındığı beliritlmektedir. Bu tip bir duruma sadece bir değil, birden fazla genin neden olduğu düşünülmektedir.

– İnsülin Direnci:

PCOS rahatsızlığı olan kadınların %70’inden fazlasının insülin direnci de var, bu da hücrelerinin insülini düzgün şekilde kullanamadığı anlamına geliyor.

 

İnsülin, pankreasın gıdalardan vücuda alınan şekeri enerji için kullanmasına yardımcı olmak için ürettiği bir hormondur. Hücreler insülini düzgün kullanamıyorsa, vücudun insüline olan talebi artar. Pankreas bu durumu telafi etmek için daha fazla insülin üretir. Ekstra insülin yumurtalıkları tetikleyerek daha fazla erkeklik hormonu üretir.

 

Obezite, insülin direncinin önemli nedenlerinden biridir. Hem obezite hem de insülin direnci bir arada  tip 2 diyabet riskini arttırır.

 

– İnflamasyon: Polikistik over sendromu yaşayan kadınlar genellikle vücutlarında artmış iltihaplanma oranlarına sahiptir. Aşırı kiloluluk da iltihaplanmaya katkıda bulunabilir. Araştırmalar aşırı inflamasyonu yüksek androjen seviyelerine bağlamaktadır.

Polikistik Over Sendromunun 6 Belirtisi

Bazı kadınlar, ilk regl dönemlerine yakın bir sürede semptomları görmeye başlarlar. Bazı durumlarda ise maalesef kilo artışı, tüylenme ya da regl olamama ile ortaya çıkabilir.

 

En yaygın görülen PCOS belirtileri şunlardır:

Düzensiz adetler: Ovülasyon eksikliği rahim astarının her ay dökülmesine engel olur. Polikistik over sendromu olan bazı    kadınlar yılda sekizden daha az adet olurlar.

Ağır kanama: Rahim astarı uzun sürede düzelir; böylece adetler normalden daha ağır olabilir.

Tüylenme: Bu rahatsızlığı olan kadınların % 70’inden fazlası bu sorunu yaşar. Genellikle sırt, göbek ve göğüs ve hatta           yüzlerinde tüylenme olur. Fazla tüy büyümesine hirsutizm  denir.

 Sivilce: Erkek hormonlarının yüksek olması, cildi normalden daha yağlı hale getirebilir ve yüz, göğüs ve sırt bölgelerde çok daha fazla sivilcilenmeye neden olabilir.

Kilo artışı: Polikistik over sendromlu kadınların %80’i yüksek kilodadır ve hatta obez olabilir.

Erkek tipi kellik: Kafa derisi üzerindeki saçlar daha incedir ve dökülür.

Cildin Kararması: Koyu cilt lekeleri boyun, kasık ve göğüs altı gibi vücut bölgelerinde oluşabilir.

Baş ağrısı: Bazı kadınlarda hormonal değişiklikler baş ağrısını tetikleyebilir.

Polikistik Over Sendromu Vücudunuzu Nasıl Etkiler?

Normalden daha yüksek androjen seviyesine sahip olmak doğurganlığı ve aslında tüm vücut sağlığını da etkiler.

– Kısırlık

Hamile kalmak için yumurtlama olması şarttır. Düzenli olarak yumurtlamayan kadınlar, döllenmek için çok sayıda yumurta üretmezler. Polikistik over sendromu, kadınlarda infertilitenin, yani kısırlığın önde gelen nedenlerinden biridir.

– Metabolik Sendrom

Hem obezite, hem de polikistik over sendromu, yüksek kan şekeri, yüksek tansiyon, düşük HDL (“iyi”) kolestrol ve yüksek LDL (“kötü”) kolesterol riskini artırır. Bu faktörlerin hepsine metabolik sendrom denir ve kalp hastalığı, diyabet ve felç riskini artırırlar.

– Uyku Apnesi

Bu durum, uykuya dalmadan önce, gece boyunca solunumda tekrarlanan duraklamalara neden olur. Uyku apnesi kilolu kadınlarda daha sık görülmektedir. Polikistik over sendromu olan  obez kadınlarda uyku apnesi riski, olmayanlara göre 5 ila 10 kat daha fazladır.

Endometriyal Kanser

Yumurtlama sırasında uterin astarı dökülür. Her ay düzenli olarak yumurtlama olmazsa, astar birikebilir. Kalınlaşmış uterin astar endometriyal kanser riskinizi arttırabilir.

– Depresyon

Hem hormonal değişiklikler hem de istenmeyen tüy oluşumu gibi belirtiler psikolojik durumu olumsuz şekilde etkileyebilir. Polikistik over sendromu olan birçok kişi depresyon ve endişe yaşamaya başlar. Tedavi gerekebilir.

Polikisitk Over Sendromu Nasıl Teşhis Edilir?

 

Doktorlar tipik olarak aşağıdaki üç semptomdan en az ikisini taşıyan kadınlarda PCOS tanısı koyarlar:

 

yüksek androjen seviyeleri

düzensiz menstrüel sikluslar

yumurtalıklarda kistler

 

Doktorunuz sivilce, yüz ve vücut tüyleri büyümesi ve kilo verme gibi belirtileriniz olup olmadığını da soracaktır.

 

Pelvik bir muayene, yumurtalıklarda veya üreme sisteminizin diğer bölümlerinde herhangi bir sorun olup olmadığını gösterebilir. Kan testleri erkeklik hormonlarının seviyelerini kontrol eder. Kalp hastalığı ve diyabet gibi durumlara karşı riskinizi değerlendirmek için kolesterol, insülin ve trigliserid düzeylerini kontrol etmek için kan testleriniz de istenir. Anormal folliküllerin ve yumurtalıklarınızda ve rahimdeki diğer problemlerin görülmesi için ultrason da istenebilir.

 

Polikistik Over Sendrom Tedavi Seçenekleri Nelerdir?

 

Doğum kontrol hapları ve benzeri ilaçlar adet döngüsünü düzenlemeye yardımcı olabilir ve tüylenme, akne gibi polikistik over sendromu semptomlarını tedavi edebilir.

 

Paylaş:
Siz Yorumlayın Doktorumuz Cevaplasın
Benzer Yazılar